Uchwały XXI Kongresu PPS

[1928]

ZASADNICZE UCHWAŁY

I

XXI Kongres Polskiej Partii Socjalistycznej przyjmuje do wiadomości sprawozdanie Rady Naczelnej i CKW oraz sprawozdanie ZPPS, wyrażając wymienionym ciałom partyjnym jak największe uznanie za ich pracę dla rozwoju Partii i dla obrony interesów i dążeń proletariatu i mas włościaństwa.

Kongres stwierdza, że polityka kierowniczych władz partyjnych w okresie ubiegłym odpowiadała najzupełniej programowi i dążeniom POLSKIEJ PARTII SOCJALISTYCZNEJ, wyrażała jednocześnie potrzeby istotne całego polskiego Świata Pracy.

II

Kongres stwierdza, że w ciągu dwóch lat ostatnich nastąpił w Polsce bardzo znaczny wzrost wpływu klas posiadających oraz żywiołów reakcyjnych społecznie czy politycznie i klerykalnych na politykę państwową. Równolegle kapitał przemysłowy, finansowy i wielka własność rolna wyzwoliły się w bardzo znacznym stopniu od krępującego ich nacisku Państwa.

Dzisiejszy system rządzenia umożliwił, częściowo zaś wywołał, taki stan rzeczy. System ten zachwiał bowiem samymi podstawami demokracji parlamentarnej; skrępował w praktyce, poprzez udział czynny administracji państwowej w wyborach, poprzez samowolne represje i konfiskaty, prawa i swobody obywatelskie; pomniejszył w rezultacie ogólnym – i to poważnie – oddziaływanie klasy robotniczej, mas włościańskich i pracowniczych na życie Rzeczypospolitej; system ten może doprowadzić w konsekwencji do zupełnego usunięcia Polski Pracującej od wpływu na bieg spraw społeczno-gospodarczych i politycznych kraju.

Dzisiejszy system rządzenia rozwinął się stopniowo w rodzaj dyktatury jednostek i biurokracji, dyktatury nie podlegającej kontroli parlamentarnej, tamującej kontrolę opinii publicznej wraz z nieodłącznymi skutkami: centralizmem biurokratycznym, lekceważeniem i osłabianiem samorządu w życiu wewnętrznym, tajemniczością w polityce zagranicznej Państwa.

Klasy posiadające przez swój rosnący wpływ na Rząd i na Państwo usiłują powstrzymać postępy ustawodawstwa społecznego, zahamowały wykonanie reformy rolnej i doprowadziły, łącznie z polityką administracyjną, zwłaszcza w województwach wschodnich – do dalszego zaostrzenia sprawy narodowościowej.

Ten przerost znaczenia politycznego kapitału przemysłowo-finansowego oraz wielkiej własności rolnej, przerost podtrzymywany sztucznie przez system rządzenia, a nie odpowiadający rzeczywistemu układowi sił w społeczeństwie – uniemożliwia świadome i zdecydowane rozstrzygnięcie podstawowych zagadnień bytu polskiego; świat kapitału w Polsce, zacofany technicznie i organizacyjnie, oparł swe zyski w pierwszym rzędzie na niskich płacach robotniczych i pracowniczych przy jednoczesnym podrażaniu produktów pierwszej potrzeby; „dzika” parcelacja na wsi, nie zaspakajając nawet w drobnej mierze najpilniejszych potrzeb proletariatu rolnego i małorolnego – wzmaga bezrobocie i masową emigrację; kapitał finansowy ma charakter jaskrawo spekulacyjny. W takich warunkach ani bezrobocie, ani kryzys gospodarczy nie mogą być w pełni przezwyciężone.

Z drugiej zaś strony niepewność położenia politycznego potęguje naturalne trudności gospodarcze; zakulisowe działania różnych „mafii” demoralizują życie publiczne; postępowanie klasowych organizacji kapitalistycznych i ziemiańskich doprowadza do największego napięcia wszelkie antagonizmy i zatargi społeczne.

III

XXI Kongres POLSKIEJ PARTII SOCJALISTYCZNEJ wyraża przekonanie, że utrwalenie niepodległości Polski i rozwój jej ku socjalistycznej organizacji produkcji i wymiany, ku nowym formom kultury człowieka, wyzwolonego od wyzysku jego pracy – wymagają bezwzględnie odbudowy demokracji politycznej, organizowania demokracji społeczno-gospodarczej, przeprowadzenia szeregu najpilniejszych reform społecznych, między innymi: osiągnięcia kontroli państwowej i społecznej nad produkcją oraz demokratycznej reformy rolnej, wydatnego podniesienia poziomu realnych płac mas pracujących, demokratycznego rozwiązania sprawy narodowościowej, niezwykle wytężonej pracy nad podniesieniem ogólnego poziomu oświaty i kultury poprzez rozwój jednolitej, świeckiej, bezpłatnej szkoły w pierwszym rzędzie.

Kongres przypomina zarazem, że jak uczy doświadczenie historyczne, tylko lud pracujący może zapewnić w pełni obronę niepodległości Rzeczypospolitej w chwilach rzeczywistego niebezpieczeństwa.

IV

Wychodząc z założeń powyższych, Kongres ustala następujące zadania dla wysiłku Partii w okresie najbliższym:

a) Likwidację dzisiejszego systemu rządzenia na rzecz demokracji parlamentarnej, jako podstawy ustroju prawno-politycznego Państwa.

b) Bezwzględne odparcie wszelkich zamachów na demokrację.

c) Osiągnięcie kontroli państwowej i społecznej nad produkcją, dalszy rozwój ubezpieczeń społecznych, w pierwszym rzędzie – osiągnięcie ubezpieczenia na starość, od niezdolności do pracy oraz zaopatrzenia wdów i sierot; dalszy rozwój ustawodawstwa ochronnego i zapewnienie ścisłego jego wykonania.

d) Ustalenie „minimum” ustawowego płac robotniczych, wydatne podniesienie poziomu realnych płac robotniczych i pracowniczych.

e) Reformę systemu podatkowego państwowego i samorządowego; przystosowanie rozchodów państwowych do potrzeb mas pracujących przede wszystkim.

f) Osiągnięcie masowego budownictwa mieszkań robotniczych.

g) Przeprowadzenie walki z drożyzną poprzez przystosowanie polityki aprowizacyjnej do potrzeb szerokich mas spożywców.

h) Przeprowadzenie reformy rolnej w myśl zasady programu POLSKIEJ PARTII SOCJALISTYCZNEJ.

i) Osiągnięcie bezpłatnej, jednolitej i świeckiej szkoły powszechnej jako podstawy nauczania; szybka rozbudowa sieci szkolnej.

k) Rozwiązanie – w ścisłej współpracy z partiami socjalistycznymi mniejszości narodowych – sprawy narodowościowej w Polsce, według programu sformułowanego w uchwałach XIX i XX Kongresów POLSKIEJ PARTII SOCJALISTYCZNEJ.

l) Odparcie uroszczeń klerykalizmu w życiu państwowym.

m) Ściśle pokojową politykę zagraniczną Rzeczypospolitej Polskiej, prowadzoną pod nieustanną kontrolą parlamentu; pomniejszenie zbrojeń aż do chwili rozbrojenia powszechnego świata, utrzymanie stosunków przyjaznych i zawarcie traktatów handlowych przede wszystkim z państwami sąsiednimi.

Kongres oświadcza, że stanowisko powyższe stanowi wskazania obowiązujące dla polityki Rady Naczelnej, CKW i ZPPS; opozycja PPS wobec dzisiejszego systemu rządzenia ma na celu zdobycie określonych uchwałą niniejszych celów, niezbędnych dla jutra Socjalizmu i dla jutra Polski.

V

Kongres stwierdza, ze POLSKA PARTIA SOCJALISTYCZNA spotyka jak zawsze na swej drodze do POLSKI SOCJALISTYCZNEJ poprzez POLSKĘ LUDOWĄ I RZĄD ROBOTNICZO-WŁOŚCIAŃŚKI siły reakcji nacjonalistycznej i klerykalnej, skupionej głównie pod znakiem tzw. Stronnictwa Narodowego i siły komunizmu, który stał się w sposób zupełnie jaskrawy biernym narzędziem w rękach państwowej polityki rosyjskiej.

Bezwzględna walka z nacjonalizmem i z komunizmem pozostaje nadal nakazem Kongresu dla wszystkich organizacji partyjnych.

VI

XXI Kongres POLSKIEJ PARTII SOCJALISTYCZNEJ oświadcza uroczyście – wobec prób rozbicia szeregów partyjnych, prób popartych przez niektóre grupy obozu „sanacyjnego” – że JEDNA JEST TYLKO POLSKA PARTIA SOCJALISTYCZNA, że program jej, uchwalony na XVII Kongresie, pozostaje w mocy bez zmiany, że celem jej zasadniczym jest utrwalenie Niepodległości Polski i jej przebudowa na Rzeczpospolitą Socjalistyczną.

Kongres wzywa wszystkich członków Organizacji Warszawskiej, obałamuconych przez grupę „rozłamową”, do natychmiastowego powrotu do jednej, jedynej Partii proletariatu – do PPS.

Kongres poleca Radzie Naczelnej i CKW cofnięcie mandatów przedstawicielskich tym byłym członkom organizacji, którzy jawnie stanęli po stronie rozbijaczy.

Kongres uznaje próby rozbicia Partii za uderzenie w Socjalizm, w Niepodległość Polski, w podstawowe potrzeby klasy robotniczej.

VII

Kongres przyjmuje do wiadomości sprawozdanie delegacji PPS na III Kongres Międzynarodówki Socjalistycznej w Brukseli.

VIII

Kongres stwierdza z radością solidarność PPS z klasowym ruchem zawodowym, zorganizowanym pod kierunkiem KOMISJI CENTRALNEJ Klasowych Związków Zawodowych. Kongres zdaje sobie sprawę, że solidarność ta stanowi warunek niezbędny dla zwycięstwa proletariatu.

____________________
Powyższy tekst pierwotnie ukazał się w broszurze: Polska Partia Socjalistyczna – „Sprawozdanie z XXI Kongresu PPS (1-4 listopada 1928)”, Nakładem Sekretariatu Generalnego CKW PPS i ZPPS, Warszawa 1928. Od tamtej pory prawdopodobnie nie był wznawiany, ze zbiorów Remigiusza Okraski, poprawiono pisownię wedle obecnych reguł.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *